Yeni Yorum Gönder 
 
Konuyu Oyla:
  • Toplam: 0 Oy - Ortalama: 0
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
Yazım Kuralları ve Yaygın Yazım Yanlışları Hakkında - 2. Bölüm
Yazar Konu
simislov Çevrimdışı
Emektar Editör

Yorum Sayısı: 1,251
Üyelik Tarihi: 29-06-2011
Yorum: #1
Yazım Kuralları ve Yaygın Yazım Yanlışları Hakkında - 2. Bölüm







1 - Yazım Kuralları:

A - İle sözcüğünün ek olarak kullanılışı:

Ünsüzle biten sözcüklerde (i) ünlüsü düşer. Ünlü ile biten sözcüklerde (i) , ''y'' ünsüzüne dönüşür.

Örnekler: Kayık+ile>Kayıkla, çocuk+ile>çocukla, ordu+ile>orduyla

B - İsim fillerin (mastarların) yazımı:

-Me ile biten mastarlara ''a,e,ı,i'' ekleri ''y'' harfi ile birlikte eklenir. -Mek ile bitenlerde ''k'' harfi düşer. Yerine ''y'' ünsüzü gelir.

Örnekler: Gül+me+i>gülmeyi, görmek+i>görmeyi

2 - Yazım Yanlışı: Sözcüklerin yazımında, yazım kılavuzu'nda belirtilen kurallara uymamaktır.

Örnekler:

Yanlışı>doğrusu

Herkez>herkes.
Yapa bilir>yapabilir.
Hoşgeldiniz>hoş geldiniz.
Hoşbulduk>hoş bulduk.
Hiç bir>hiçbir.
Bir takım>birtakım.
Bir kaç>birkaç.
Bir çok>birçok.
Bu gün>bugün.
Olmıyan>olmayan.

3 - Anlatım Yanlışlığı (bozukluğu):

A - Sözcük fazlalığından oluşan yanlışlık:

Ona saygı ve hürmetlerimi ilettim (yanlış).
Ona saygılarımı ilettim (doğru).

Sıcaklık sıfırın altında eksi beş dereceydi (yanlış).
Sıcaklık sıfırın altında beş dereceydi (doğru).

B - Ek fazlalığından doğan yanlışlar:

Birçok elmalar çürüdü (yanlış).
Birçok elma çürüdü (doğru).

1960'ta doğmuştum (yanlış).
1960'ta doğmuşum (doğru).

C - Sözcük noksanlığından kaynaklanan yanlışlar:

Çocuk, kitaba baktı, beğendi (yanlış).
Çocuk, kitaba baktı, kitabı beğendi (doğru).

Çayını ve pastasını yiyip gitti (yanlış).
Çayını içip pastasını yiyip gitti (doğru).

D - Ek noksanlığından oluşan yanlışlar:

Benim ödev yetişmedi, onun ödev yetişti (yanlış).
Benim ödev yetişmedi, onun ödevi yetişti (doğru).

Bu eser gazetemizin onun anısına armağandır (yanlış).
Bu eser gazetemizin onun anısına armağanıdır. (doğru).

E - Cümlenin anlamına uygun düşmeyen sözcük kullanmaktan doğan yanlışlar:

İki ceket arasındaki ayrıntıyı göremedim (yanlış).
İki ceket arasındaki ayrımı göremedim (doğru).

Öğretmen dersin sonucunda ödev dağıtacak (yanlış).
Öğretmen dersin sonunda ödev dağıtacak (doğru).

F - Çelişkili sözcükler kullanmaktan doğan yanlışlar:

Çocuk aşağı yukarı tam beş yaşlarındaydı (yanlış).
Çocuk aşağı yukarı beş yaşlarındaydı (doğru).

G - Sözcüğün yerinden doğan yanlışlar:

Bu hastalık ölüme hatta kalp krizine yol açar (yanlış).
Bu hastalık kalp krizine hatta ölüme yol açar (doğru).

H - Özne - yüklem uyuşmazlığından doğan yanlışlar:

Hiçbiri ödevini yapmamış, maç izlemişler (yanlış).
Hiçbiri ödevini yapmamış, hepsi maç izlemişler (doğru).

4 - Yazım İmleri (Noktalama İşaretleri):

A - Nokta:

a - Tamamlanmış tümcenin sonuna konur. Noktadan sonra el yazısında bir harflik, bilgisayarda bir vuruşluk boşluk bırakılır.

b - Gün gösteren tarihlerin yazımında kullanılır.

Örnek: 22.5.2009

c - Saat gösteren sayılarda kullanılır.

Örnek: Saat 17.30'da geldi.

d - Sıra gösteren sayılardan sonra kullanılır.

Örnek: Sen, 2. sınıftasın.

e - Bazı kısaltmaların sonunda kullanılır.

Örnek: Ank. (Ankara)

f - Sayılar arasında çarpı imi yerine kullanılır.

Örnek: 4.4=16

B - Virgül:

a - Eş görevli sözcükler sıralanırken aralarına virgül konur.

Örnek: Kalemini, defterini, silgisini unutmuş.

b - Eş görevli sözcük öbekleri arasında kullanılır.

Örnek: Uzun saçlı, papyon kravatlı, zayıf yüzlü bir adamdı.

c - Sıralı tümceleri ayırmakta kullanılır.

Örnek: Kalktı, kitaplarını topladı, öteberisini aldı, sokağa çıktı.

d - Arasöz, aratümcelerden sonra kullanılır.

Örnek: Oya, teyzemin küçük kızı, hastalandı.

e - Tırnak içine alınmamış aktarma sözlerin sonunda kullanılır.

Örnek: Yarın sinemaya gideceğim, dedi.

f - İsimleşmiş sıfat ya da zamirden sonra isim gelmişse, sıfat ve zamirden sonra kullanılır.

Örnekler: Küçük, çam ağacının altına saklandı.

O, eve gitti.

g - Anlam karışıklığını gidermede kullanılır.

Örnek: Yaralı, doktora baktı.

h - Ondalık sayıların yazımında kullanılır.

Örnek: 8, 32

C - Noktalı Virgül:

a - Bağlı cümlelerde bağlaçtan önce kullanılır.

Örnek: Sana yardım ederim; fakat vaktim yok.

b - Virgüllü kümeler arasında kullanılır.

Örnek: Kalemi, cetveli şuraya; defteri, kitabı buraya bırakınız.

c - Sıralı cümlelerde kullanılır.

Örnek: Gözlerini açınca güneş ışınlarının etkisini anladı; pencereden giren soğuk havayı hissetti.

D - İki Nokta:

a - Örnek sıralamasından önce kullanılır.

Öğütleri bitmiyordu: Derslerine iyi çalış, yaramazlık yapma, erken yat...

b - Konuşmalardan, aktarma sözlerden önce kullanılır.

Örnek: Çocuk, annesine: ''Yarın sinemaya gideceğim'' dedi.

c- Bir konuyla ilgili bölümleri alt alta sıralamadan önce kullanılır.

Türkçede sözcükler yapısal açıdan üç türdür:

a - Yalın sözcükler
b - Türemiş sözcükler
c - Bileşik sözcükler.

E - Üç nokta:

a - Aktarmalarda atlanan bölüm yerine kullanılır.

Örnek: ...Bu ilkeleri hiç unutmayacağım.

b - Tamamlanmamış cümle sonunda kullanılır.

Örnek: Önümüzde masmavi bir ova...

c - Söylenme gereği duyulmayan söz yerine kullanılır.

Örnek: Hırsız ... köyündenmiş.

F - Kısa Çizgi (birleştirme çizgisi) :

a - İlgisi bulunan sözcükler arasına konur.

Örnek: Eğitim-öğretim konulu konferansı izleyeceğim.

b - İlgisi bulunan ülke adları arasına konur.

Örnek: Türk-Alman dostluğuna önem verelim.

c - Karşıt kavramlar arasına konur.

Örnek: Bu bir doğu-batı çelişkisi idi.

d - Başlangıç ve bitiş tarihleri arasına konur.

Örnek: 1914-1818 Birinci Dünya Savaşı.

e - Bir uzunluğun iki ucunu belirten sözcükler arasına konur.

Örnek: İzmir-Aydın yolu kapalı idi.

Yararlanılan kaynaklar:

1 - Dil Derneği - Yazım Kılavuzu
2 - Ömer Asım Aksoy - Dil Yanlışları
3 - Orhan Hançerlioğlu - Türk Dili Sözlüğü
4 - Ali Püsküllüoğlu - Öz Türkçe Sözlük
5 - Ömer Asım Aksoy - Ana Yazım Kılavuzu
6 - Feyza Hepçilingirler - Türkçe Off
7 - Feyza Hepçilingirler - Harflerimizin Gizli Dünyası
8 - Feyza Hepçilingirler - Türkçe Dilbilgisi
9- Emin Doğan Aydın - Bilişim Sistemleri Sözlüğü
10 - Cengiz Tavukçuoğlu - Bilişim Terimleri Sözlüğü

Karanlığa küfretmektense, bir mum da sen yak.

Ağacın çürüğü özünden, insanın çürüğü sözünden belli olur.

HijackThis Tr Takımı'na Katılmak İster misiniz?

[Resim: Hjt.png]
15-10-2011 0: 03:26
kullanıcının tüm mesajlarını bul Alıntı ile Cevapla
Gluskap İzinli
Emektar Editör

Yorum Sayısı: 1,034
Üyelik Tarihi: 29-06-2011
Yorum: #2
RE: Yazım Kuralları ve Yaygın Yazım Yanlışları Hakkında - 2. Bölüm
Çok güzel bir kaynak olmuş simislov, elinize sağlık.

Alıntı:Bu gün>bugün


Aslında ikisi de doğru. "Bugün" derken şu andan (yaşadığımız, içinde bulunduğumuz) bahsederken, "bu gün"'de belirli bir zamanda bahsediyoruz. Örnekle birlikte ne demek istediğimi anlatabileceğimi düşünüyorum.

Bugün canım çok sıkkın.
20 Haziran 2011 tarihinde Ezel, ekranlara veda etti ve bu gün ne kadar çaresiz olduğumu anladım.

[Resim: a.gif]

Giderek siz oluyorsa bütün bir kalabalık, yüzünüz yüzlerine benziyorsa, giysiniz giysilerine, ansızın bir hastanın kendini iyi sanması gibi gücünüz yetse de azıcık bağırsanız, bir yankı durmadan yalnızsınız, durmadan yalnızsınız
16-10-2011 0: 19:10
kullanıcının tüm mesajlarını bul Alıntı ile Cevapla
Yeni Yorum Gönder 


Bookmarks

Konu ile Alakalı Benzer Konular
Konular Yazar Yorumlar Okunma Son Yorum
  Yazım Kuralları ve Yaygın Yazım Yanlışları Hakkında - 1. Bölüm simislov 6 1,487 16-10-2011 1: 24:39
Son Yorum: Gluskap

Hızlı Menü:


Şu anda bu konuyu okuyanlar: 1 Ziyaretçi